Endometriose en kinderwens: van pil naar IVF?

Inleiding

De huidige behandelrichtlijnen voor endometriose bestaan vooral uit hormonale medicatie. Het doel daarvan is eenvoudig: de groei en ontwikkeling van endometriosehaarden afremmen. Bij sommige vrouwen werkt dat goed, bij anderen helaas niet. Meer hierover vertel ik in de webinar ‘Endometriose: geen gynaecologische aandoening’.

Hormonale medicatie verhindert de eisprong en dus ook de kans op een natuurlijke zwangerschap. Toch vragen veel vrouwen zich af of het mogelijk is om op natuurlijke wijze zwanger te worden, zonder tussenkomst van behandelingen zoals IVF, IUI of ICSI.

Wat beïnvloedt de kans op een natuurlijke, gezonde zwangerschap bij endometriose?

Er zijn drie belangrijke factoren die een rol spelen bij de kans op een natuurlijke en gezonde zwangerschap:

  • De plaats van het endometrioseweefsel (anatomische subfertiliteit)
  • De mate van ontsteking in het lichaam (fysiologische subfertiliteit)
  • De algemene gezondheid van de vrouw

In theorie zou elke arts met deze drie factoren rekening moeten houden bij de beslissing of een vruchtbaarheidsbehandeling nodig is of niet.

Plaats van het endometrioseweefsel (anatomische subfertiliteit)

Wanneer endometriose zich rond de eierstokken of eileiders bevindt, daalt de kans op een natuurlijke zwangerschap vaak aanzienlijk.

Het ontstekingsmilieu dat daar ontstaat kan de rijping van eicellen verstoren en de omgeving minder gunstig maken voor bevruchting.

Voor een bevruchting moet het eitje loskomen en via de eileider naar de juiste plaats afzakken, waar bevruchting plaatsvindt. Als er lokaal ontsteking of verklevingen aanwezig zijn, kan dat proces verstoord raken. In dat geval is een vruchtbaarheidsbehandeling vaak de meest logische en veilige keuze.

Wanneer het endometrioseweefsel zich op een andere plaats in de buik bevindt, kan dat soms hinder geven tijdens de zwangerschap, afhankelijk van de ernst en de locatie2. Het effect op  de vruchtbaarheid zelf is meestal beperkt wanneer endometriose zich niet rond de eierstokken en eileiders bevindt.

Hoeveelheid ontsteking in het lichaam

Endometriose veroorzaakt lokale ontstekingen, maar deze kunnen zich opstapelen en ervoor zorgen dat het lichaam in een voortdurende staat van ontsteking blijft. Soms wordt zelfs de baarmoeder een plek waar ontstekingsprocessen actief zijn, en dat is uiteraard geen ideale omgeving voor een kindje om veilig te groeien3.

Het goede nieuws is dat je hier veel invloed op hebt: via voeding, beweging, ontspanning en slaap kan je ontstekingen helpen verminderen.

De eerste stap is vaak bewustwording: begrijpen welke gewoontes in jouw leven ontstekingen juist aanwakkeren.

De algemene gezondheid van de vrouw

Endometriose is niet wie je bent, het is je lichaam dat zachtjes aangeeft dat het wat meer aandacht nodig heeft. En dat is helemaal oké. Het vraagt om zorg en begrip, niet om angst.

Via Ferty help ik vrouwen om hun gezondheid stap voor stap te versterken, zodat de invloed van endometriose op hun vruchtbaarheid zo klein mogelijk wordt.

De aandoening zelf kan je niet genezen, maar je kan wel de omstandigheden in je lichaam verbeteren, zodat endometriose minder grip krijgt op je cyclus, je hormonen en je vruchtbaarheid.

Conclusie

Endometriose is geen uitsluitingsdiagnose voor een spontane zwangerschap en zeker geen automatisch ticket richting IVF.

Met de juiste voeding, levensstijl en begeleiding kan je lichaam vaak veel meer dan je denkt.

In veel gevallen is een natuurlijke zwangerschap gewoon mogelijk, als je begrijpt hoe je de juiste voorwaarden creëert.

Bronnen

1: Breintoft, K., Pinnerup, R., Henriksen, T. B., Rytter, D., Uldbjerg, N., Forman, A., & Arendt, L. H. (2021). Endometriosis and Risk of Adverse Pregnancy Outcome: A Systematic Review and Meta-Analysis. Journal Of Clinical Medicine, 10(4), 667.

1: Wu, G., Bersinger, N. A., Mueller, M. D., & Von Wolff, M. (2017). Intrafollicular inflammatory cytokines but not steroid hormone concentrations are increased in naturally matured follicles of women with proven endometriosis. Journal Of Assisted Reproduction And Genetics

2: Elizur, S. E., Mostafa, J., Berkowitz, E., & Orvieto, R. (2025). Endometriosis and infertility: pathophysiology, treatment strategies, and reproductive outcomes. Archives Of Gynecology And Obstetrics.